Aminoasitlerin Özgün Ürünlere Çevrilmesi

Dosyayı isterseniz görüntüleyebilir isterseniz indirebilirsiniz.


GoogleDocs üzerinden indirmek için : İndir –Açılan sayfadan indirebilirsiniz–

Önizleme ;

 

AMİNO ASİTLERİN ÖZGÜN ÜRÜNLERE ÇEVRİLMESİ
Amino asitlerin dekarboksilasyonuyla biyolojik aminler,
Amino asitlerin dekarboksilasyonu sonucu ortaya çıkan yan ürünlerin birleşmesiyle poliaminler oluşmaktadır.
Organizmada biyolojik aminler ve poliaminler dışında, amino asitlerden farklı yollarla sentezlenen çeşitli biyomoleküller de bulunmaktadır.
Biyolojik Aminler
Amino asit yapısındaki CO2  grubunun L- amino asit dekarboksilazlarla ayrılması sonucu biyolojik aminler oluşmaktadır.
Her amino aside özgü bir dekarboksilaz vardır.
Dekarboksilazlar koenzim olarak piridoksal fosfat (B6 vit) kullanırlar. Organizmada önemli görevleri olan biyolojik aminleri şimdi tek tek inceleyelim:
Organizmada önemli görevleri olan biyolojik aminler:
Etanol amin (kolamin)
Taurin
Histamin
Seratonin
Gama aminobütirik asit (GABA)
Biyolojik Aminler
Etanol amin (kolamin):
Serin amino asidinin dekarboksilasyonu ile oluşan etanol amin fosfolipidlerin yapısına girmektedir.
Taurin
Sisteinden iki farklı yolla oluşabilen taurin safra asitleri ile konjuge olmakta ve ayrıca merkezi sinir sisteminde uyarıcı nörotransmitter olarak görev yapmaktadır.
Histamin:
Histidin piridoksal fosfat varlığında tek basamaklı reaksiyon ile histidin dekarboksilaz katalizörlüğünde histamine çevrilir.
Histamin allerjik reaksiyonlarda önemli bir mediatördür ve mide asit salgısını artırır.
Serotonin
Triptofanın önce hidroksilasyon sonra dekarboksilasyonu ile seratonin oluşur.
Oluşan serotonin gastrointestinal kanalda peptid yapılı hormonların salınımını arttırır,
arteriol ve bronşiollerde düz kasların kasılmasını sağlar,
merkezi sinir sisteminde nörotransmiter olarak görev yapar.
Seratonin
Serotonin beyin ve enterokromaffin hücrelerde sentezlenip plazmaya salınır, trombositler tarafından plazmadan alınır.
Trombosit yapısındaki serotonin kanama sırasında açığa çıkar ve damarı büzerek kanamanın durmasına yardımcı olur.
Serotonin 5-OH indol asetik aside dönüşerek idrarla atılmaktadır.
Serotoninin asetilasyon ve metilasyonu ile oluşan melatonin uyku siklüsünü düzenler.
Gama aminobütirik asit (GABA)
Glutamat piridoksal fosfat varlığında tek basamaklı reaksiyon glutamat dehidrogenaz ile GABA’ya çevrilir.
Merkezi sinir sisteminde inhibitör etkili nörotransmiter olarak görev yapmaktadır.
Eksikliğinde epileptik hastalıklar oluşur. GABA analogları epilepsi ve hipertansiyon tedavisinde kullanılır.
Poliaminler
Amino asitlerin dekarboksilasyonu ile oluşan yan ürünlerin birbirleri ile birleşmeleri sonucu oluşan ve çok sayıda amino grubu içeren katyonik bileşiklere poliamin adı verilir.
Poliaminlerin başlıca görevi nükleik asitlerin hücre içi konformasyonlarını stabilize etmek ve hücre döngüsünü düzenlemektir.
Poliamin sentezinde öncü madde ornitindir. Putresin, spermin ve spermidin organizmada bulunan başlıca poliaminlerdir.
Amino  Asitlerden  Oluşan  Diğer
Ürünler
Glutatyon: Glutamik asit, sistein ve glisinden oluşur.
  Güçlü bir antioksidadır ve amino asit transportunda görev alır.
Pürinler: Glisin, glutamin ve aspartat pürin sentezinde görev alırlar. Pürinler nükleik asitlerin yapı taşlarını oluşturmaktadır.
Porfirinler: Porfirin sentezinin öncü maddelerinden birisi glisindir. Porfirinler hem yapısını oluşturduğundan, hem içeren tüm moleküllerin sentezinde glisin yer almaktadır.
Niyasin adenin dinükleotid (NAD): NAD yapısında yer alan niyasin diyetle alınabildiği gibi endojen olarak triptofandan da sentezlenmektedir. NAD dehidrogenazların koenzimidir.
Safra asidi konjugatları: Glisin ve sisteinden oluşan taurin safra asitleri ile konjuge olmaktadır.
Kreatin: Glisin, arginin ve S-adenozil metioninden oluşur. Kaslarda fosfokreatin olarak depolanır.
Kreatin, glisin ve argininden amidinotransferazın katalizlediği reax ile guanidinoasetat oluşturur.
S-adenozil metioninden metiltransferaz kataliziyle bir metil grubunun katılmasıyla kreatin sentezlenir.
Kreatin ve Kreatin fosfat, spontan ve yavaş bir şekilde halkalaşır, kreatinin’e döner ve idrarla atılır.
Vücuttan atılan kreatinin miktarı vücudun toplam kreatin fosfat içeriği ile orantılıdır.
Vücut kas kütlesi/ Böbrek yetmezliği gibi değerlendirmelerde kullanılır.
Nitrik oksid (NO): Argininden sentezlenen NO endotel fonksiyonunun sürekliliği için gereklidir. Damarlarda genişlemeyi sağlar, trombositlerin damara adhezyonunu önler.
Karnitin: Karnitin sentezinde öncü madde trimetil lizindir. Karnitin yağ asitlerinin oksitlenmek üzere mitokondriye taşınmasını sağlar.
Karnozin ve anserin: Kaslarda bulunan dipeptidlerdir. Yapılarında beta-alanin ile histidin veya metil histidin bulunur. Kasılma sırasında anaerobik glikolizle oluşan laktik asidin tamponlanmasında görev alırlar.
Katekolaminler: Organizmanın ani strese karşı cevabını düzenleyen hormonlardır. Tirozin amino asidinden sentezlenirler.
Tiroid hormonları: Organizmanın oksijen kullanımını, metabolik hızını düzenleyen hormonlardır. Tirozin amino asidinden sentezlenirler.
Melanin: Tirozin amino asidinden sentezlenirler.
Katekolaminler
  Dopamin, norepinefrin ve epinefrin (adrenalin) biyolojik olarak aktif aminlerdir ve katekolaminler olarak adlandırılır.
  Otonom sinir sisteminde nörotransmitter rolü,
  KH ve lipid metabolizması ile ilgili düzenlemeler,
  E ve NE, adrenal medulladaki depo veziküllerden korku, egzersiz ve kan glukoz düzeyinin düşmesi gibi durumlarda salınır.
Katekolaminler
Tirozin, fenilalanin hidroksilaz katalizi ile oluşur.
Reax moleküler oksijen ve vücutta sentezlenebilen bir koenzim olan tetrahidrobiopterine ihtiyaç duyar.
Tetrahidrobiopterin → dihidrobiopterine okside olur.
Tekrar tetrahidrobiopterin oluşması için NADPH’a ihtiyaç duyulur.
Katekolaminler
Daha sonra tirozin hidroksile olarak 3,4-dihidroksi fenilalanin (dopa) şekline dönüşür.
Bu reax.nun enzimi tirozin hidroksilazdır ve hız kısıtlayıcı basamaktır.
Dopamin, dopanın dekarboksilasyonu ile oluşur, daha sonra bakır içeren bir hidroksilaz ile hidroksile olarak norepinefrine dönüşür.
Epinefrin, NE’den SAMın kullanıldığı bir N-metilasyon reax. ile oluşur.
Melanin:
Tirozin aa.inden oluşur.
Özellikle gözde, saçta ve ciltte olmak üzere birçok dokuda oluşan bir pigmenttir.
Epidermiste bu pigment oluşturan hücreler melanosit adını alır.
Hücreleri güneş ışığının zararlı etkilerinden korur.
Metionin Metabolizması
Metionin ve sistein insanda organik sülfür kaynaklarıdır. Metionin esansiyeldir fakat sistein metionin olduğu sürece esansiyel değildir.
Metionin, Süksinil CoA oluşturan amino asitlerdendir.
Tek karbon metabolizmasında en büyük metil grubu (CH3) vericisi olan S-adenozilmetionine (SAM) dönüşür.
SAM sentezi ve Aktive edilmiş metil grubu
Bu reax ile oluşan α-ketobütirat, dekarboksilasyon ile propionil Co A’ya döner.
Propionil Co A, süksinil Co A’ya çevrilir.
Dolayısıyla esansiyel bir aa olan metioninden sistein ve homosistein sentezi gerçekleşir.
Sistein,  KoA ve glutatyon sentezi için gereklidir.
N-asetilsisteinin sentetik deriveleri KC glutatyon düzeylerinin devamlılığı ve yüksek doz asetaminofen kullanımında KC’i korumak amacı ile kullanılabilir.
Sisteinin pirüvata çevrimi sırasında taurin oluşur.
Taurin,
KC’de safra asitlerinin konjugasyonunda kullanılır.
SSS’de major serbest aa’dir (eksitasyonda rol oynayan nörotransmitter).
Ayrıca retinada en fazla bulunan aa’dir.
Hiperhomosisteinemi ve aterogenezis
Sistatyonin sentetaz eksikliğinde homosistein birikir ve yüksek düzeylerde metionin oluşur.
Homosistein birikimi mekanizması bilinmeyen bir yolla çeşitli patolojilere yol açmaktadır:
Homosistein kollajende lizinin aldehit türevlerine çevrimini inhibe eder,
Lens subluksasyonu ve  çeşitli göz anomalileri ortaya çıkar,
Çocukluk çağında osteoporozis ortaya çıkar,
Zeka geriliği görülür,
Tedavide metionin kısıtlanır ve hastalara betain verilir.
Hiperhomosisteinemi ve aterogenezis
Fazla homosistein ateroskleroza da neden olmaktadır.
Homosistein fazlalığında homosistein tiolakton ortaya çıkar ve LDL’nin apolipoproteinlerinde değişikliğe yol açar.
Değişikliğe uğramış LDL’ler makrofajlarca fagosite edilirler ve köpük hücreleri ortaya çıkar.
Homosistein ayrıca lipid oksidasyonunu ve platelet agregasyonunuda artırmaktadır.

Bir Cevap Yazın