Boşaltım Sistemi Fizyolojisi Giriş

Dosyayı isterseniz görüntüleyebilir isterseniz indirebilirsiniz.


GoogleDocs üzerinden indirmek için : İndir–Açılan sayfadan indirebilirsiniz–

Önizleme ;

 

BOŞALTIM FİZYOLOJİSİ
Problem
53 yaşında erkek hasta. Emekli öğretmen. Hipertansiyon nedeniyle tedavi gördüğü sırada, zaman zaman  bacaklarda şişlik oluyormuş. Bunu çok önemsememiş. Hiç hıçkırık, kemik ağrısı, halsizlik şikayeti olmamış. Bir yakını için hastaneye geldiğinde dahiliye polikliniğine başvurmuş. Yapılan muayene ve incelemeler sonucu “Polikistik böbrek + KBY” tanısı konmuş.
2002 yılından bu yana haftada 3 gün, 4 saat süreyle diyalize giriyor. Akdeniz Üniversitesi’nde sıraya yazılmış, böbrek bekliyor.
Diyaliz
Diyaliz öncesi en son bulguları
Fizik muayene:
AKB: 150/90 mmHg
++ Gode bırakan ödem
Laboratuvar testleri
Test                     Ölçülen değer   Normal değerler
Glikoz                        82                 70-110 mg/dL
Kreatinin                  11.3               0.5 – 1.2  mg/dL
Ürik asit                    7.0                 2.4 – 7 mg/dL
Sodyum (Kan)          144                136 – 146 mmol/L
Potasyum (Kan)       5.68               3.3 – 5.1 mmol/L
Kalsiyum (Kan)        9.1                8.6-10.2 mg/dL
Fosfat (Kan)              4.8                2.7 – 4.5 mg/dL
Laboratuvar testleri
Test                       Ölçülen değer    Normal değerler
BUN (üre N)              103                     5 –  18 mg/dL
Kreatinin klirensi     6.7                   70 – 120 mL/dk
RBC                           3.45               4.38 – 5.77 (10-3/mL)
HGB                           11.5                 13.6 – 17.2 g/dL
HCT                           33.7               39.5 – 50.3 (%)
Serum ferritin           735                30 – 300 ng/mL (Erkek:
                                                                      88, Kadın:49)                         
İdrarda protein        1000                0 – 30 mg/dL                         
Çözüm
Kronik böbrek yetmezliği; uzun süren, ilerleyici, böbrek fonksiyonlarının geri dönüşümsüz olarak bozulmasıyla üremi tablosunun ortaya çıktığı böbrek hastalığıdır. Kanda ürenin normal değerinin üzerinde olması nedeniyle ortaya çıkan semptomlar grubu üremi olarak adlandırılır. Sinsi başlar ve yıllarca sürerek nefron harabiyetine neden olur.
Anemi, ürenin kemik iliğini baskılaması ve böbrek prankiminde eritropoetinin üretilememesine bağlıdır. Halsizlik anemiye bağlıdır. Kaşıntı, ciltte üre kristallerinin birikmesi nedeniyle  oluşur. Yüksek ürenin nervus phrenicus’u uyarması nedeniyle sık sık inatçı öksürük, hıçkırık nöbetleri oluşur. Kalsiyum azlığı böbrekten aktif D3 vitamini yapımının azalmasına bağlıdır. Kalsiyum azlığında kemikten kalsiyum çekilir ve bu durum kemik erimeleri ve ağrıya  yol açar. Ayrıca kalsiyum, sinir-kas iletiminde de görev alır. Eksikliğinde kasılma, kramp oluşur. (Hipokalsemi, sinir sisteminin uyarılabilirliğinin artmasına neden olur.)
GFR’nın azalmasına bağlı olarak idrar miktarı azalır. Sinirlilik, metabolik asidozun SSS’ne etkisi nedeniyle görülür. İdrarda protein kaybı nedeniyle plazma kolloid osmotik basıncı azalır ve bu nedenle ödem görülür. Hipertansiyonun nedeni de hipervolemidir.
Normalde fosfatın yüksek, kalsiyumun düşük çıkmasını bekleriz. Burada tedavi nedeniyle kalsiyum normal (Aktif D3 vitamini ve Ca++ asetat tabletleri alıyor).
11 Mart: Dünya Böbrek Günü
Ülkemizde böbrek nakli yapılmış ve diyalize giren 50.000 hasta var.
Erişkin nüfusun %15’inde böbrek hastalığı var.
DM, hipertansiyon, kalp damar hastalığı olanlar, obezler, sigara içenler ve ailede böbrek hastalığı olanlar risk grubunda.
Boşaltım sistemi
Yapı ve fonksiyon
Glomerüler filtrasyon
Böbrek kan akımı
Klirens
Tübüler fonksiyon
İdrarın konsantrasyon ve dilüsyonu
Alt üriner yol ve miksiyon
Vücut sıvı bölmeleri
Asit-baz dengesinin düzenlenmesi
YAPI VE FONKSİYON
Böbrek fonksiyonları
Vücut sıvı osmolaritesi ve hacminin düzenlenmesi.
Elektrolit dengesinin düzenlenmesi.
Asid-baz dengesinin düzenlenmesi.
Kan basıncının düzenlenmesi
Metabolik atıklar ve yabancı maddelerin atılımı. (Üre, ürik asit, kreatinin, bilurubin, hormon metabolitleri, besin katkı maddeleri, ilaçlar)
Hormonların üretimi ve salınımı. (Eritropoetin, renin, 1,25-dihidroksikolekalsiferol)
Nefron
Glomerüler kılcal damarlar
Bowman kapsülü
Proksimal tubul
Henle kulpu
Distal tubul
Toplayıcı kanallar
Kortikal – Juxtamedullar nefron
Tüm nefronların %85’ini meydana getirir.
Glomerulusu korteksin 2/3 dış bölgesinde bulunur.
Henle kulpu kısadır.
Afferent arteriolu interlobüler arterden çıkar.
Efferent arterioller peritübüler kılcal damar ağını yapar.
%15
1/3 iç bölgesinde bulunur.
Uzundur. Tüpleri hemen hemen tamamen medullada bulunur.
Çoğunlukla a. arcuata’dan çıkar.
Efferent arteriol aynı zamanda vaza rekta adı verilen vasküler bir kol oluşturur.
Glomerulus
Filtrasyon bariyeri
Kapiller endoteli
Endotel bazal membranı
Podositlerin foot proçesleri
Filtrasyon bariyeri
Juxtaglomerüler aparat
Macula densa
Granüler hücreler
Ekstraglomerüler mezenşial hücreler
Mezanşial hücreler
Glomerüler kılcal damarlara yapısal destek sağlar.
Fagositik aktivite gösterirler.
Prostoglandinleri sekrete ederler. Renin salgıladıklarına dair bulgular vardır.
Aşağıdakilerden hangisi böbrekte yapılmaz?
  1. A) Angiotensinojen
  2. B) Renin
  3. C) Eritropoetin
  4. D) Vitamin D
  5. E) PG
Aşağıdakilerden hangisi böbrekte yapılmaz?
  1. A) Aldosteron
  2. B) Renin
  3. C) Eritropoetin
  4. D) Vitamin D
  5. E) PGE1
Renin nereden salgılanır?
  1. A) Juxtaglomerüler aparat
  2. B) Toplayıcı kanallar
  3. C) Proksimal tubul
  4. D) Henle kulpu
  5. E) Distal tubul
Sorular?

Bir Cevap Yazın