Geriatrik Sendromlar

Dosyayı isterseniz görüntüleyebilir isterseniz indirebilirsiniz.


GoogleDocs üzerinden indirmek ve görüntülemek için : İndirAçılan sayfadan şekildeki gibi indirebilirsiniz–
indirme

 

Geriatrik Devler

Kognitif bozukluklar

(Demans, delirium)

İnkontinans

Düşmeler

Düşkünlük Sendromu “Failure to thrive”

İmmobilite ve bası yaraları

İatrogenez

Olumsuz bir reaksiyonun gerçekten ilaca bağlı olup olmadığı değişik güven dereceleri ile ifade edilebilir.

NEDENSEL-KESİN

Dokuda incelenen ilaç seviyesinin toksik kabul edilen düzeyde olması. Kesin zamansal bir ilişki mevcuttur ve ilacın tekrar verilmesi ve bırakılmasıyla da teyid edilmiştir.

YÜKSEK İHTMALLİ

  Mantıklı bir zamansal ilişki mevcuttur ve şüpheli ilaçla karşılaşıldığında oluşan belirtiler daha önceki belirtilerin benzeridir. İlaç dışı sebepler yüksek olasılıkla dışlanmıştır. Reaksiyon ilacın uzaklaştırılmasıyla son bulmuştur fakat tekrar ilacın verilmesi denenmemiştir.

MUHTEMEL

Mantıklı bir zamansal ilişki mevcuttur ve şüpheli ilaçla karşılaşıldığında oluşan belirtiler daha önceki belirtilerin benzeridir. Bununla birlikte ilaç-dışı nedenler ve diğer ilaçların belirtilere katkısı tam olarak dışlanamamıştır.

TESADÜFİ

Şüpheli ilacla ilgili daha önce benzer bir reaksiyon bildirilmemiştir, fakat reaksiyonun ilaçla ilişkisi tam olarak reddedilemez.

NEGATİF

Zamansal ilişki, hastalık paterni, patolojik çalışmalar ya da spesifik labratuvar tahlil sonuçları açık olarak ilaç reaksiyonu ihtimalini dışlamıştır.

Yaşlanma ile

è ilaçların farmakokinetik profili değişir (Absorbsiyon, Dağılım, Metabolizma, Ekskresyon)

è ilaçlara verilen yanıtta, yani farmakodinamik parametrelerde değişiklikler olur.

Yaşlıda İlaç Toksisitesini Artıran Biyolojik Faktörler

Yağ dokusu artışı

Albümin seviyesinde azalma

Splanknik ve renal kan akımında azalma

Yaşa bağlı renal fonksiyon kayıpları

Hepatik metabolizasyonda değişiklikler

İlaç-ilaç Etkileşimleri (Enteraksiyon)

İlaç etkileşimleri bir ilacın etkisini arttırarak ya da azaltarak tedaviyi komplike edebilirler.

Etkileşimler

İlacın düzeyini (örn. atılımını) değiştirerek

Ya da ilacın düzeyinde herhangi bir değişikliğe neden olmadan ilaç yanıtını değiştirebilirler

Örn. antiplatelet ajanlar (glikoprotein IIb/IIIa inhibitorü, aspirin, klopidogrel) ve antikoagulanlar (kumadin, heparin)

Drugs with a High Risk of Generating Pharmacokinetic Interactions

Reçeteleme Kısırdögüsü

Antipsikotikler →  Extrapiramidal belirtiler → Antiparkinson tedavi

Kolinesteraz inhibitörleri → İdrar inkontinansı → İnkontinans tedavisi

Tiazidler → Hiperürisemi ve Gut → Gut tedavisi

NSAII → ↑KB → Antihipertansif tedavi

Polifarmasi – örnekler
Kumadin ile etkileşen ilaçlar

¯ Antikoagulan etki

Kolestiramin

Barbituratlar

Rifampin

Karbamazepin

Kronik alkol kullanımı

­Antikoagulan etki

Fenilbutazon

Metronidazole

Siprofloksasin

Eritromisin, klaritromisin

Flukonazol, itrakonazol, ketakonazol

TMP-SMX

Simetidin, omeprazol

Amiodaron

 

Geriatrik Sendromlar ve neden olabilecek ilaçlar

‘Yaşlıda Düşkünlük Sendromu’na
Neden Olan İlaçlar

Antikolinerjik ilaçlar: Kognitif etkiler, tat bozuklukları, ağız kuruluğu

Antiepileptik ilaçlar: Kognitif etkiler, anoreksi

Benzodiazepinler: Anoreksi, depresyon, kognitif etkiler

Beta blokerler: Kognitif etkiler, depresyon

Santral alfa antagonistleri: Kognitif etkiler, anoreksi, depresyon

Diüretikler (yüksek potanslı kombinasyonlar): Dehidratasyon, elektrolit bozuklukları

Glukokortikoidler: Steroid miyopatisi, diyabet, osteoporoz

Nöroleptikler: Anoreksi, parkinsonizm

Opioidler: Anoreksi, kognitif etkiler

SSRIs: Anoreksi (SSRI = selective serotonin reuptake inhibitors)

Trisiklik antidepresanlar: Tat bozuklukları, ağız kuruluğu, kognitif etkiler

  Geriatrıc Failure To Thrive. ROBERTSON, And MONTAGNINI. America Family Physician 2004

  Yanlış olarak demans tanısı ile izlenen ilaca bağlı kognitif disfonksiyon, yaşlıda geri donüşü mümkün olan kognitif bozukluğun en sık nedenidir.

Anksiyolitikler – Sedatifler

Yaşlıda sedatif-hipnotik ilaçlara verilen yanıt artmıştır

Yaşlıda bu ilaçlarla tedaviye normal erişkin dozunun 1/3’ü veya yarısı ile başlanmalıdır.

İlaç erişkin dozunda uygulanacaksa doz aralıkları açılmalıdır.

Beklenen yanıt alınamadığında tekrarlayan doz uygulamalarından kaçınmak gerekir.

Antipsikotikler

Antidepresanlar

KRONİK İLAÇ KULLANIMI YERİNE…

Kronik ağrı yakınmalarında, firomyaljide ve kas-iskelet sistemi ağrılarında egzersizin etkinliği bilinmekte.

Konstipasyon, divertiküloz, obesite ve hiperglisemi için egzersiz, diyet modifikasyonu, hidrasyon..

Hipertansiyonda sadece kilo vermekle tansiyon normale dönebilir, diet, egzersiz…

İştah ve kilo kaybında egzersiz.

Dispeptik yakınmaları olan HP(+) hastalarda kronik anti-asit tedavi yerine HP eradikasyon tedavisi

Vitaminler ve Suplemantasyonlar…

Epidemiolojik Çalışmalar:

“Calcium intake from dairy products linked to reduced ovarian cancer risk”

Goodman MT et al. Am J Epidemiol 2002

“Vitamin E from food, but not other antioxidants, may be associated with a reduced risk of Alzheimer’s Diease.”

Morris MC et al. JAMA 2002

Teşekkürler…

Bir Cevap Yazın